Pieczęcie służyły do uwierzytelniania dokumentów już we wczesnym średniowieczu. Początkowo używano ich głównie w kancelariach królewskich i kościelnych, później jednak zaczęła z nich korzystać również szlachta i mieszczaństwo.
Pojęciem pieczęć określamy odcisk metalowej, grawerowanej matrycy w wosku. Do dokumentów i pism pieczęcie przywieszano na pasku pergaminu lub na sznurku z jedno- bądź wielobarwnych nici. Później pieczęcie zaczęto odciskać bezpośrednio na dokumencie. Na samej pieczęci wyróżniamy legendę oraz znak pieczętny. Legendę znajdziesz w formie napisu wzdłuż obwodu pieczęci, natomiast znak pieczętny znajduje się zazwyczaj pośrodku – w wyznaczonym polu pieczętnym.
Do wykonania pieczęci będziesz więc potrzebować odpowiedniego dokumentu, źródła ciepła, matrycy (pieczęci) oraz laku. Do podgrzewania laku najlepiej użyć palnika spirytusowego – jego płomień nie brudzi wosku sadzą. Możesz jednak użyć również zwykłej świecy. Podczas podgrzewania musisz stale obracać lak, aby zapobiec jego kapaniu. Nie pozwól, aby lak niepotrzebnie się palił! Jeśli kapnie ci na dokument, nie martw się – po zastygnięciu łatwo go usuniesz (na początku może ci się to zdarzać często, dlatego polecam używać niepalnej, gładkiej podkładki).
W trakcie podgrzewania musisz wyczuć moment, w którym lak jest wystarczająco plastyczny (wymaga to odrobiny wprawy), a następnie nanieść go na papier i powoli ciągnąć w górę, aby roztopiony lak oddzielił się od reszty laski. Powtarzaj to tyle razy, aż uzyskasz plamę z laku o szerokości co najmniej odpowiadającej średnicy matrycy. Zazwyczaj wystarczą dwa lub trzy powtórzenia. Nie musisz się spieszyć, ponieważ lak długo pozostaje miękki.
Aby pieczęć wyglądała dobrze, matryca musi być czysta, sucha i zimna. Możesz ją przetrzeć kroplą oleju jadalnego (aby nie przywierała do laku). Po dociśnięciu matrycy do laku odczekaj kilka sekund, aby odcisk był wyraźny i szczegółowy. Jeśli podczas tworzenia pieczęci zdarzyło ci się pobrudzić dokument lakowymi kleksami, lepiej poczekaj, aż lak zaschnie i dopiero wtedy je usuń.
Na koniec mała rada – plamy z laku na tkaninach łatwo usuniesz, prasując je przez bibułę…